قبل از هر چیز بدانید وقتی کودکان مستقلتر میشوند، بهتر میتوانند آنچه را که نمیخواهند بشنوند، ناشنیده بگذارند. سعی کنید اگر کودکانتان هرازگاهی شما را نادیده گرفت، خیلی به دل نگیرید.
همچنین مطمئناً، فرزندتان بالاخره باید به حرف شما گوش کند و برای شام آماده شود. نکتهٔ اصلی این است که او را ترغیب به همکاری کنید و در عین حال به او فضایی برای تمرین این خودمختاری نوظهورش بدهید. بهطورکلی اما، وقتی کودک حرف ما را نشنیده میگیرد چطور باید برخورد کنیم؟
وقتی کودکتان حرف شما را نشنیده میگیرد چه کار کنید
کمتر «نه» بگویید: از جایگزینهای «نه» استفاده کنید. اگر وقتی به کودکتان «نه» میگویید شما را نادیده میگیرد، شاید به این دلیل است که این حرف را خیلی زیاد میشنود. رویکردهای دیگر را امتحان کنید. مثلاً به جای اینکه با عصبانیت بگویید: «نه! تو آشپزخونه توپبازی نکن» بگویید: «بیا بریم بیرون توپبازی کنیم.» وقتی به کودکی حق انتخاب میدهید، به او این فرصت را میدهید تا به شکلی قابل قبول خواست خود را اعمال کند.
هر وقت میتوانید بله بگویید و از هر فرصتی برای تشویق و نه دلسرد کردنش استفاده کنید. به عنوان مثال، اگر او برای یادگیری بازی با کفش اسکیت هیجانزده است، با این جمله پاسخ دهید: «البته که میتونی امتحان کنی!» یا «بابا بهت کمک میکنه». هر دو گزینه بسیار مثبتتر از گفتن «نه، تو برای این کار خیلی کوچیکی» است.
طبیعتاً، مواقع زیادی خواهد بود که باید با قاطعیت کامل مانع از دویدن او به خیابان یا فوتبال بازی کردن در اتاق نشیمن مادربزرگ شوید. نکته این است که، «نبردهای خود را انتخاب کنید» و تنها زمانی قاطعانه ایستادگی کنید که ضروری است. اگر محیطی ایمن و تحریککننده فراهم کنید، مثلاً خانههای بازی، نه یک موزهٔ آثار باستانی، کودک شما میتواند استقلال خود را با محدودیتهای کمتری اعمال کند.
درکش کنید: تصور کنید که در حال دیدن یک فیلم یا حرف زدن با یکی از دوستانتان هستید که ناگهان به شما دستور داده میشود کاری را که انجام میدهید متوقف کنید، زیرا کار دیگری باید همین حالا انجام شود. واقعیت این است که ما همیشه وقت نداریم بچههای خود را با زبانبازی به انجام کاری ترغیب یا از آنها خواهش کنیم که دستهایشان را بشویند. اما هر زمان که امکانپذیر باشد، واقعاً مفید است اگر قبل از اینکه کودک خود را به فعالیت بعدی هدایت کنید، به او اخطار بدهید. مثلاً بگویید: «عزیزم ما چند دقیقهٔ دیگه میریم، پس سعی کن کارت رو تموم کنی.»
اگر کودک شما مانند بیشتر بچههای پیشدبستانی باشد، با وجود اخطار هم از اینکه مجبور است از پای بازی رایانهای بلند شود یا کتاب رنگآمیزی خود را کنار بگذارد، خوشحال نخواهد بود اما حداقل اخطار منصفانهای گرفته که زمان تعویض کار است.
الگوسازی کنید: رفتاری را که میخواهید از کودکتان ببینید الگوسازی کنید. در این سنها ممکن است متوجه شوید فرزندتان وانمود میکند که او پدر یا مادر است. او مطمئناً شما را زیر نظر دارد و این دلیل بیشتری است تا مطمئن شوید به شکلی رفتاری میکنید که دوست دارید او رفتار کند. پس اگر میخواهد چیزی به شما بگوید، توجه کامل خود را به او معطوف کنید. اگر وقتی با شما صحبت میکند فقط نیمی از حواستان به اوست، نمیتوانید انتظار داشته باشید که او همیشه به شما توجه کند. سعی کنید زمانی از هر روز را به گفتوگو با او و سؤال کردن در مورد ماجراهای آن روزش اختصاص دهید.
چه موقع کمک بگیرید: اگر به نظر میرسد کودکتان بیشتر اوقات شما را نادیده میگیرد و کمتر گوش میدهد، یا کنارهگیر به نظر میرسد و ارتباط چشمی برقرار نمیکند، با پزشک کودک خود در مورد این مشکل صحبت کنید. پزشک ممکن است تست شنوایی یا دیگر ارزیابیهای تکاملی را توصیه کند.