مسائل شرعی طلاق

فسخ ، یکی از مفاهیمی است که در حقوق قراردادها مطرح می شود و منظور از این مفهوم ، آن است که یکی از طرفین یک عقد لازم ، می تواند به طور یک طرفه به قرارداد پایان دهد . فسخ نکاح ، در ماده 1120 قانون مدنی، به عنوان یکی از راه های پایان دادن به عقد نکاح پیش بینی شده است. به موجب این ماده، عقد نکاح دائم به فسخ یا طلاق منحل می شود . بر این اساس ، یکی از مواردی که به موجب آن ، عقد نکاح می تواند انحلال پیدا کرده و زوجین از هم جدا شوند ، فسخ نکاح می باشد . بنابراین ، در پاسخ به این سوال که فسخ نکاح چیست ؟ می توان گفت ، فسخ نکاح ، به معنای پایان دادن یک طرفه به عقد نکاح و به دلیل وجود یکی از عیوب مصرح قانونی در هر یک از زن و شوهر می باشد . پس از پاسخ به این سوال که فسخ نکاح چیست ، در ادامه به بیان نکات مهم مربوط به فسخ نکاح می پردازیم : به طور کلی فسخ نکاح ، زمانی می تواند مورد تقاضای زن یا مرد قرار بگیرد که یکی از عیوبی که مطابق فقه و قانون مدنی بری هر کدام از آنها شناخته شده اند ، وجود داشته باشد . یعنی ، فسخ نکاح ، فقط در صورتی است که عیوب مذکور در زن یا مرد به اثبات برسد . همانطور که از این ماده ، مشخص است ، شرایط فسخ نکاح [...]

عده زن چیست؟ ماده 1150 قانون مدنی به تعریف عده زن پرداخته است . مطابق این ماده " عده عبارت است از مدتی که تا انقضای آن زنی که عقد نکاح او منحل شده است نمی تواند شوهر دیگر اختیار کند " . بنابراین، ازدواج در زمان عده ممنوع بوده و تا انقضای آن مدت، زن، حق نکاح مجدد ندارد. حکم نگه داشتن عده برای زن که یک حکم شرعی نیز هست می تواند جلوگیری از اختلاط نسل باشد . چرا که بر اساس مدت هایی که برای انواع عده مقرر شده است ، می توان اطمینان یافت که زن باردار هست یا خیر . دلیل دوم نیز می تواند به جهت رعایت حرمت نکاحی که به هر دلیل منحل شده است باشد . انواع و اقسام عده به هر حال ، مسئله ای که مهم است این است که نگه داشتن عده امری لازم و ضروری است ؛ بنابراین اطلاع از اینکه نگه داشتن عده در چه مواردی برای زن لازم است ، امری مهم است . به همین دلیل در این قسمت انواع و اقسام عده زن را مورد بررسی قرار می دهیم . عده طلاق  مطابق قانون مدنی ، نگه داشتن عده طلاق عقد دائم و عده طلاق نزدیکی به شُبهه لازم و ضروری است . هرکدام از این عده ها احکام ویژه خود را دارند . بنابراین ، برای دریافت اطلاعات بیشتر بر روی لینک مربوطه کلیک کنید . عده فسخ نکاح  یکی از روش های انحلال نکاح فسخ نکاح است . فسخ نکاح با طلاق متفاوت است .[...]

تمکین در لغت به معنای الزام می باشد. در واقع، زمانی که صیغه عقد میان زن و مردی جاری شد، هریک از آنها موظفند یک سری از تکالیف قانونی و شرعی را در روابط خود رعایت نمایند. یکی از این وظایف، تمکین می باشد. قانون مدنی در تعریف آن می گوید: "همین که نکاح به طور صحت واقع شد روابط زوجیت بین طرفین موجود و حقوق و تکالیف زوجین در مقابل همدیگر برقرار می شود." به لحاظ عرفی، غالبا واژه تمکین را برای زنان استفاده می کنند. یعنی زن موظف است در مقابل شوهر خودش به یک سری از وظایف پایبند باشد و حقوق شوهر خود را رعایت کند. اما محدود کردن تمکین در رابطه با زنان صحیح نیست؛ چرا که مردان نیز در رابطه با همسر خود وظایفی دارند و موظف به رعایت آنها در حق همسر خود هستند. یعنی علاوه بر اینکه زن باید از مرد تمکین نماید، شوهر نیز موظف به انجام وظایف زناشویی می باشد. مطابق قانون ، تمکین را می توان شامل دو نوع تمکین اعم از تمکین عام و خاص دانست . تمکین عام به این معناست که زن در امور خانوادگی موظف به اطاعت از همسر خود است و تمکین خاص به معنای اطاعت از همسر در روابط زناشویی می باشد. وظیفه تمکین اعم از تمکین خاص و تمکین عام، بر عهده طرفین است و در صورتی که این تکلیف را به خوبی ادا نکنند، آثاری برای آن ها به بار خواهد داشت. زن تنها در صورتی موظف به تمکین از شوهر است که[...]

به موجب ماده 1139 قانون مدنی روش های انحلال عقد موقت یا صیغه مشخص شده است که بر اساس آن ، انقضای مدت و همچنین بذل مدت می تواند سبب خاتمه یافتن صیغه موقت بشود . اما در پاسخ به این سوال که بذل مدت در صیغه چیست ، باید گفت از آن جهت که عقد نکاح موقت محدود به یک زمان مشخص شده است ، مرد می تواند مدت زمانی که از این عقد مانده است را به زن ببخشد و با این کار ، زن را از قید زوجیت خود رها سازد که این امر تحت عنوان بذل مدت شناخته می شود . لازم به ذکر است که بذل مدت در عقد موقت حق و اختیاری است که به شوهر تعلق دارد ؛ به این صورت که مرد هر زمانی که بخواهد می تواند باقی مانده مدت عقد را به زن ببخشد . همچنین ، رضایت یا عدم رضایت زن برای بذل مدت از طرف شوهر ملاک صحت بذل مدت نمی باشد و نمی تواند جلوی بخشیدن مدت از سوی مرد را بگیرد . - وکالت زن برای بذل مدت در عقد موقت بذل مدت عقد موقت یا صیغه اختیاری است که به شوهر داده شده است و زن به لحاظ قانونی این امکان را ندارد که به صورت یک طرفه و بدون رضایت مرد اقدام به بذل مدت صیغه نماید . با این وجود ، در شرایطی ممکن است زن نیز بتواند برای بذل و بخشش باقی مانده مدت صیغه اقدام کرده و حتی بدون رضایت مرد[...]

در عقد نکاح لازم نیست که اظهار اراده برای ازدواج حتما توسط خود طرفین اعلام شود ؛ بلکه ممکن است اظهار اراده از طریق نمایندگی یا وکالت از سوی زوجین صورت گیرد که به این موضوع وکالت در نکاح نیز گفته می شود . وکالت در نکاح در حقوق ایران به پیروی از فقه اسلامی مورد پذیرش قرار گرفته است و قانونگذار به جهت تسهیل نمودن امر ازدواج ، امکان انجام وکالت در نکاح را ضمن ماده 1071 قانون مدنی به رسمیت شناخته است . بر اساس این ماده : " هر یک از زن و مرد می تواند برای عقد نکاح وکالت به غیر دهد " . بر این اساس می توان گفت وکالت در نکاح عبارت است از اینکه یکی از زوجین و یا هر دوی آنها برای عقد نکاح به شخص ثالثی وکالت بدهند تا وکیل او با در نظر گرفتن صلاح و مصلحت شخص موکل و همچنین با رعایت کردن شرایطی که موکل به او اعلام کرده است ، برای او عقد نکاح منعقد کند . البته از آن جهت که وکالت در نکاح ممکن است سبب سوء استفاده هایی در این خصوص توسط وکیل در نکاح شود ، در قانون مدنی راهکارهایی نیز جهت حمایت از موکل مورد پیش بینی قرار گرفته است که این راهکارها را می توان ناظر بر محدود نمودن اختیارات وکیل در نکاح جهت پیش گیری از تجاوز وکیل از حدود اختیاراتش دانست که ذیلا مورد بررسی قرار می گیرند . تجاوز وکیل از حدود اختیارات خود بر اساس قانون مدنی ، شخصی[...]

1- شروط باطل ضمن عقد نکاح: همانگونه که زن و مرد ممکن است به صورت درج شروط صحیح ضمن عقد ازدواج شروطی را مشخص کنند تا طرف مقابل در صورت توافق به آن پایبند باشد ، این امکان وجود دارد که گاهی شروط درج شده ضمن عقد نکاح به دلایلی باطل باشد که شروط باطل ضمن عقد نکاح خود به دو گونه هستند : الف ) برخی از شروط ضمن عقد باطل تاثیری در اصل نکاح ندارند و فقط خود شرط باطل است . ب ) در مقابل ، برخی از شروط ضمن عقد نکاح باطل کننده اصل نکاح نیز می باشند که توجه به این شروط باطل ضمن عقد نکاح حائز اهمیت فراوان است . به همین دلیل شروط باطل ضمن عقد نکاح را در دو قسمت شروطی که باطل است ولی مبطل عقد نیست و شروطی که باطل و مبطل عقد است مورد بررسی قرار خواهیم داد . 2- شروطی که باطل است ولی مبطل عقد نیست: برخی از شروط ضمن عقدی که زن و مرد در عقد نکاح درج می کنند ، خودشان باطل هستند ولی باطل کننده عقد نکاح نمی باشند . شروطی که باطل بوده ولی به صحت عقد نکاح لطمه ای وارد نمی سازند در قانون مدنی ذکر شده اند که بر اساس ماده 232 قانون مدنی این شروط باطل عقد ازدواج را می توان به سه دسته تقسیم کرده و مورد بررسی قرار داد که عبارتند از : 1 ) شرطی که انجام آن غیر مقدور باشد : مثلا اگر ضمن عقد نکاح شرط شود که شوهر[...]

بر اساس قانون مدنی، زن مکلف است تا در مقابل شوهر، از وی تمکین نماید. البته، به علت ارتباط تمکین با نفقه، در قبال تمکین از شوهر، زن، استحقاق دریافت نفقه را داشته و بنابراین، پرداخت نفقه، از تکالیف مرد است. تمکین، به دو صورت عام و خاص، می باشد. تمکین عام از شوهر، به معنای آن است که زن، باید در امور کلی زندگی خانوادگی، از شوهر خود، تبعیت نموده و تمکین خاص نیز، ناظر بر روابط زناشویی میان زوجین است. با تعریف ارائه شده از تمکین عام و خاص، یکی از مهم ترین مصادیق تمکین زن از شوهر را می توان تحت عنوان لزوم سکونت زن، در محل اقامت زوج دانست. بر این اساس، اصولا زن باید در همان منزلی که شوهر تدارک دیده است، سکونت کند و بدون اجازه و رضایت وی، یا بدون عذر موجه، اقدام به ترک منزل، ننماید. درغیر این صورت با حکم قانونی خروج زوجه بدون اجازه شوهر و حکم فرار زن شوهردار​ در قانون، مواجه خواهد شد. اما در مواردی زنان، اقدام به ترک منزل همسر خود می نمایند. در مواردی که زن، بدون توجه به وظیفه قانونی خود و بدون اینکه یکی از موارد موجه عدم تمکین زن وجود داشته باشد، اقدام به ترک منزل و سکونت در محلی غیر از محل اقامت شوهرش کند، می توان از ترک منزل توسط زن سخن گفت. در قانون، حکم قانونی خروج زوجه بدون اجازه شوهر، بیان شده است. حکم فرار زن شوهردار، شامل مواردی نظیر عدم تعلق نفقه به او می باشد. - پیامدهای ترک منزل توسط زوجه چیست در قسمت[...]

براساس ماده 1085 قانون مدنی : " زن می تواند تا مهر به او تسلیم نشده از ایفاء وظایفی که در مقابل شوهر دارد امتناع کند مشروط بر اینکه مهر او حال باشد و این امتناع مسقط حق نفقه نخواهد بود . " بنابراین به بیان ساده تر حق حبس به این معناست که زن می تواند بعد از جاری شدن صیغه عقد نکاح در صورتی که مهریه او عند المطالبه ( حال ) باشد ، مهریه خود را مطالبه کرده و انجام وظایف زناشویی و تمکین خاص و عام را موکول به بعد از پرداخت کامل مهریه توسط شوهر نماید . اما تمکین عام و خاص به چه معناست ؟ تمکین عام در اصطلاح حقوقی به معنای زندگی در محل سکونتی که شوهر برای زن تدارک دیده و مواردی از این دست می شود اما تمکین خاص به طور مشخص به وظایف زناشویی اشاره دارد . بنا بر رای وحدت رویه شماره 718 در صورتی که زن بدون برقراری رابطه جنسی از شوهرش تمکین عام کند  دیگر نمی تواند از حق حبس استفاده نماید بنابراین منظور ماده 1085 قانون مدنی تمکین عام و تمکین خاص می باشد و تنها تمکین خاص را در بر نمی گیرد . - موارد سقوط حق حبس موارد سقوط حق حبس دو مورد را شامل می شود : 1- تمکین خاص که اشاره به همان وظایف زناشویی و نزدیکی زوجین دارد و این اعمال چه قبل از مراسم عروسی و چه بعد از آن باعث سقوط حق حبس زوجه خواهد شد . 2- تمکین عام که[...]

گاهی این تصور ایجاد می شود که حقوق زن بعد از مرگ همسر از بین رفته و به لحاظ حقوقی دیگر قابل مطالبه نیستند ؛ اما این تصور صحیح نیست و حقوق زن بعد از فوت شوهر نیز به قوت خود باقی است . اما در پاسخ به این سوال که حقوق زن بعد از فوت شوهر شامل چه مواردی است می توان به سهم الارث زن ، مهریه ، نفقه ، اجرت المثل و جهیزیه زن اشاره نمود . 1- سهم الارث زن بعد از فوت شوهر در پاسخ به این سوال که حقوق زن بعد از فوت شوهر شامل چه مواردی است ، می توان به سهم زن از ارث شوهر اشاره نمود که تکلیف آن در قانون مدنی مشخص شده است . بر اساس قانون مدنی هر یک از زن یا شوهر که در حین فوت دیگری زنده باشند و در عقد دائم دیگری بوده باشند می توانند از متوفی ارث ببرند . بنابراین سهم الارث زن بعد از فوت شوهر اختصاص به ازدواج دائم دارد و در عقد موقت زن حق مطالبه ارث ندارد . با این حال گاهی مرد در طول مدت عده طلاق رجعی فوت کرده است که در این صورت ، چون زن مطلقه رجعیه در حکم همسر است ، باز هم در طول عده طلاق رجعی زن حق دریافت ارث دارد . مطالبه سهم الارث زن بعد از فوت شوهر از طریق ارائه دادخواست مطالبه ارث انجام می شود . لازم به ذکر است که بر اساس قانون مدنی سهم الارث زن[...]

ازدواج سفید، نوعی ازدواج است که در آن طرفین، بدون قبول تعهدات شرعی و قانونی و ثبت رسمی ازدواج خود، اقدام به تشکیل زندگی و پیوند زناشویی می کنند. به عبارت دیگر زوجین، بدون خواندن صیغه یا خطبه عقد نکاح و ثبت ازدواج خود به صورت رسمی و قانونی، زندگی زناشویی خود را شروع می کنند. در این نوع ازدواج، به علت عدم وجود تعهدات قانونی و عدم ثبت ازدواج در دفترخانه، طرفین نمی توانند، هیچ ادعای قانونی در خصوص اموال و ترکه شریک زندگی خود، پس از فوت و هنگام تقسیم ارثیه آن، داشه باشند. همچنین طرفین ازدواج سفید، به دلیل عدم به ثبت رساندن ازداج خود به صورت رسمی و قانونی، از هیچ یک از حقوقی که در قوانین ایران، برای زوجین پس از ازدواج رسمی در نظر گرفته شده است، بهره مند نمی شوند. از دیدگاه حقوقی، به دلیل مغایر بودن این نوع ازدواج با موازین دین اسلام و همچنین عدم پذیرش آن توسط عرف جامعه، قانون گذار ایران تاکنون ازدواج سفید را به رسمیت نشناخته و قانونی در خصوص شرایط آن وضع نکرده است. اما در این خصوص که این ازدواج صحیح است یا نه، می توان گفت، ازدواج در معنای عام و پذیرفته شده آن مبنی بر پذیرش طرفین عقد و قبول شرایط حاکم بر آن می باشد. در حقوق ایران وقوع ازدواج باید همراه با رعایت تشریفات قانونی و انجام الزاماتی، مانند خواندن صیغه نکاح و ثبت رسمی آن باشد. در دین اسلام، عقد نکاح در دو شکل دائم و موقت پذیرفته شده است و طبق حکم فقهی برخی[...]